Veilig thuiswerken: belangrijke gewoontes voor digitale veiligheid

Een laptop aan de keukentafel, een online vergadering vanuit de woonkamer en documenten die via de cloud worden gedeeld. Voor veel mensen is thuiswerken inmiddels een normaal onderdeel van de werkweek. Dat biedt vrijheid en gemak, maar vraagt ook om aandacht voor digitale veiligheid.

Wie thuis meerdere zakelijke en persoonlijke accounts gebruikt, krijgt al snel met veel wachtwoorden te maken. Een wachtwoordmanager kan dan helpen om verschillende sterke wachtwoorden veilig te bewaren, zodat niet steeds hetzelfde wachtwoord voor meerdere diensten hoeft te worden gebruikt.

Begin met een goede werkplek

Veilig thuiswerken begint niet alleen bij software. Ook de fysieke werkplek speelt een rol. Een zakelijke laptop die onbeheerd op de keukentafel blijft liggen, kan bijvoorbeeld gemakkelijk door huisgenoten of bezoekers worden gebruikt.

Zorg daarom dat de computer wordt vergrendeld wanneer je even wegloopt. Gebruik daarnaast bij voorkeur een aparte werkplek en laat vertrouwelijke documenten niet zichtbaar liggen. Zeker wanneer er thuis kinderen of andere huisgenoten rondlopen, is het verstandig om bewust om te gaan met toegang tot apparaten en informatie.

Gebruik sterke en verschillende wachtwoorden

Een van de eenvoudigste gewoontes is tegelijkertijd een van de belangrijkste: gebruik niet voor iedere website hetzelfde wachtwoord. Als één wachtwoord uitlekt, kunnen andere accounts namelijk ook gevaar lopen.

Het Nationaal Cyber Security Centrum adviseert om sterke en unieke wachtwoorden te gebruiken. Ook wordt aangeraden om waar mogelijk multifactorauthenticatie in te schakelen. Het NCSC legt uit hoe je veilig met wachtwoorden en extra inlogbeveiliging omgaat.

Voor mensen met veel accounts kan het lastig zijn om tientallen verschillende wachtwoorden te onthouden. Een wachtwoordmanager kan daarbij een praktische oplossing zijn, omdat je niet ieder wachtwoord afzonderlijk hoeft te onthouden.

Houd apparaten en programma’s bijgewerkt

Updates worden soms uitgesteld omdat een melding op een ongelegen moment verschijnt. Toch is het verstandig om updates van het besturingssysteem, de browser en andere belangrijke programma’s niet eindeloos uit te stellen.

Thuiswerken betekent bovendien dat medewerkers soms met verschillende apparaten werken. Een oude laptop die jarenlang niet is bijgewerkt, kan een groter risico vormen dan een recent onderhouden apparaat.

Gebruik je een computer van de werkgever, volg dan de afspraken die het bedrijf heeft gemaakt over updates, beveiligingssoftware en toegang tot bedrijfsgegevens.

Wees voorzichtig met phishing

Een e-mail die eruitziet alsof hij van een collega komt, een bericht met een factuur of een verzoek om snel in te loggen: phishing kan er steeds overtuigender uitzien.

Neem daarom even de tijd voordat je op een link klikt. Controleer het afzenderadres en kijk waar een link daadwerkelijk naartoe leidt. Een onverwacht verzoek om een wachtwoord, betaalgegevens of andere gevoelige informatie verdient extra aandacht.

Ook telefonisch kan iemand zich voordoen als een collega of leverancier. Twijfel je? Neem dan zelf contact op via een bekend telefoonnummer of een ander vertrouwd communicatiekanaal.

Een veilige internetverbinding thuis

Een goed beveiligd thuisnetwerk is een belangrijk onderdeel van veilig werken. Gebruik een sterk wachtwoord voor de wifi en zorg dat de router en bijbehorende software bijgewerkt zijn.

Werk je incidenteel ergens anders, bijvoorbeeld in een café of bibliotheek, wees dan extra voorzichtig met openbare wifi. Voor gevoelige werkzaamheden is het verstandig om de beveiligingsrichtlijnen van je werkgever te volgen.

Het Digital Trust Center biedt praktische informatie over veilig digitaal thuiswerken, waaronder aandachtspunten voor apparaten, wachtwoorden en toegang tot bedrijfsgegevens.

Niet iedereen is even digitaal vaardig

Veilig thuiswerken draait niet alleen om technische maatregelen. Ook kennis en gewoontes maken een verschil. Wie weet hoe een verdachte e-mail eruitziet of hoe een veilige login werkt, herkent risico’s vaak eerder.

Daarom is het positief dat er ook lokaal aandacht is voor digitale vaardigheden. In Veghel wordt bijvoorbeeld de cursus Klik & Tik aangeboden, waarbij deelnemers leren omgaan met computers, smartphones en internet en ook aandacht krijgen voor veilig online werken. De gratis cursus Klik & Tik helpt inwoners van Veghel hun digitale vaardigheden te verbeteren.

Dat soort kennis is niet alleen nuttig voor thuiswerken. Het helpt ook bij online bankieren, contact met de overheid, het regelen van afspraken en het dagelijks gebruik van digitale diensten.

Maak veiligheid een gewoonte

Digitale veiligheid hoeft geen ingewikkeld project te zijn. Juist eenvoudige gewoontes kunnen veel verschil maken: vergrendel je laptop wanneer je wegloopt, gebruik verschillende wachtwoorden, schakel extra inlogbeveiliging in, installeer updates en wees voorzichtig met onverwachte berichten.

Thuiswerken zal voor veel mensen onderdeel blijven van de manier waarop zij hun werk organiseren. Een veilige digitale werkplek begint daarom niet met één ingewikkelde technische oplossing, maar met dagelijkse keuzes die na verloop van tijd vanzelfsprekend worden.