Van stem tot straatbeeld: de rol van het college van B en W
VEGHEL | Iedereen kent de gemeenteraad als hét orgaan dat beslissingen neemt over lokale zaken zoals woningbouw, verkeer en zorg. Maar wie zorgt ervoor dat die besluiten daadwerkelijk worden uitgevoerd? Dat is het college van burgemeester en wethouders (B en W). In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 is het belangrijk om niet alleen te weten wat de gemeenteraad doet, maar ook wat het college doet en hoe die twee bestuurlijke lagen samenwerken.
Door: Nienke Habraken.
Het college van B en W vormt het dagelijks bestuur van de gemeente Meierijstad. Het bestaat uit de burgemeester en meerdere wethouders. De huidige collegeleden zijn burgemeester Kees van Rooij en wethouders Jan Goijaarts, Rik Compagne, Jan van Burgsteden, Johan van Gerwen en Menno Roozendaal. De gemeentesecretaris, Myriam Meertens, ondersteunt het college als hoogste ambtelijke functionaris.
Dagelijks bestuur en uitvoering
De gemeenteraad bepaalt de richting van het beleid, maar het college is verantwoordelijk voor de uitvoering en het dagelijks beleid. Wethouders hebben ieder een eigen portefeuille, net zoals ministers dat op landelijk niveau hebben. Denk aan thema’s als financiën, wonen, economie, duurzaamheid of zorg. Binnen die portefeuilles werken zij plannen uit, nemen besluiten en zorgen zij ervoor dat alles in de praktijk wordt gebracht.
Besluiten binnen het college worden collegiaal genomen, wat betekent dat zij gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen voor het beleid – ook als een onderwerp niet direct binnen hun eigen portefeuille valt.
De burgemeester is voorzitter van het college en heeft daarnaast wettelijke verantwoordelijkheden op het gebied van openbare orde en veiligheid. Hij stuurt niet zelfstandig het college aan, maar bewaakt het proces en geeft richting waar nodig.
Het college legt verantwoording af aan de gemeenteraad. De raad kan het college om toelichting vragen, voorstellen aanpassen of het vertrouwen in een wethouder opzeggen. Dit systeem zorgt ervoor dat politieke keuzes van inwoners via de gemeenteraad terugkomen in de uitvoering door het college.
Waarom is het college van B en W relevant in verkiezingstijd? De gemeenteraadsverkiezingen bepalen namelijk welke politieke koers de gemeenteraad de komende vier jaar wil volgen. Die koers vormt het kader waarbinnen het college werkt. Als inwoners op 18 maart 2026 hun stem uitbrengen, kiezen zij vertegenwoordigers die besluiten over zaken als: hoeveel gebouwd wordt, hoe de begroting eruitziet, hoe de openbare ruimte wordt ingericht en welke sociale programma’s prioriteit krijgen. Die besluiten krijgen vervolgens vorm via het college.
Met andere woorden: de verkiezingen bepalen niet direct wie wethouder wordt – dat kiest de gemeenteraad na de verkiezingen – maar wel de politieke samenstelling en koers waarbinnen het college opereert. Een andere meerderheid in de raad kan leiden tot andere accenten in het collegeprogramma en andere prioriteiten in de uitvoering.
Wat merken inwoners daarvan?
Inwoners merken de rol van het college vooral aan de resultaten: goed werkende voorzieningen, veilige wijken, plannen die uitgevoerd worden en dienstverlening die op orde is. Het college is de schakel tussen de politieke keuzes van de gemeenteraad en de dagelijkse praktijk van gemeentelijk bestuur.